Kişinin tüm duyuları aşıp
meditasyon yaptığı nesne üzerinde yoğunlaştığı zihin durumuna Laya
denir ve bu uygulamayı yapan kişiler de Laya Yoga yapmış olurlar.
Sivananda, Tratak uygulamalarının Laya'ya ulaşmada önemli bir araç
olduğunu söyler.
Tratak nasıl yapılır?
Tratak bir nesneye, gözlerin kırpılmadan -gözlerden yaşlar boşanıncaya dek-
bakılmasıdır. Burada önemli olan, sadece gözlerin bu nesneye bakması değil
aynı zamanda tüm dikkatin de o nesneye yönlendirilmesidir. Dağınık bir
zihinle yapılan tratak hiç bir fayda sağlamaz.
En bilinen tratak nesnesi mum ışığıdır. Loş bir odada, öğrenci tüm dikkatini
göz hizasında bulunan bir mumun ışığına verir. Gözlerini hiç kırpmadan
sadece bu ışığa konsantre olur. Daha sonra, gözlerini kapatarak aynı nesneyi
kapalı gözlerle görmeye çalışır yani saguna meditasyonu yapar.
Mum haricinde kullanılabilecek diğer nesneler:
- Beyaz bir duvardaki siyah bir nokta
- dolunay ya da gökteki parlak bir yıldız
- aynada gözün irisine bakmak
- iki kaş arasındaki boşluğa bakmak
- burnun ucuna bakmak
- çakralara bakmak (sadece ileri seviyedeki öğrencilere önerilir.)
- bir gurunun resmine bakmak
Tratak uygulamalarının faydası nedir?
Herşeyden önce, zihin sakinleşir, düşünce bombardımanı yavaşlar ve sona
erer. Göz bozuklukları düzelir, gözlerin görme oranı yükselir, irade gücü
gelişir ve duru görü, düşünce okuma ve benzeri insanüstü güçler -
Siddhi'lere ulaşılır.